Haftanın Öne Çıkan Gelişmeleri: Fon Tasfiyeleri ve Bitcoin Talebi

Özet

Kripto ve finans piyasalarında öne çıkan son gelişmelerde SPK, Tera Portföy, Pusula Portföy ve diğer beş portföy yönetim şirketinin tasfiye kapsamındaki 131 yatırım fonu için belirlenen azami süreyi üç aydan altı aya uzattı. Kurul, piyasa koşullarının uygun olması halinde tasfiyelerin daha erken tamamlanabileceğini belirtirken, kararın fon varlıklarının daha kontrollü şekilde nakde dönüştürülmesine imkan sağlaması bekleniyor. ABD’de işlem gören spot Bitcoin ETF’lerine pazartesi günü yaklaşık 999 milyon dolarlık net giriş gerçekleşerek 2026’nın en yüksek günlük girişine ulaşıldı. Strategy de 14-20 Eylül tarihleri arasında yaklaşık 75,7 milyon dolar karşılığında 950 Bitcoin satın aldı ve şirketin toplam Bitcoin varlığı 846.000 BTC’ye yükseldi. Rusya’da ise yaklaşık 20 milyon kişinin toplam 44 milyar dolarlık kripto varlık tuttuğu açıklandı. Ülkedeki yeni düzenleyici yaklaşım kapsamında yetkililer, USDT ve USDC gibi yabancı stablecoin’lerin ihraççı tarafından dondurulması durumunda ortaya çıkabilecek zararların yatırımcıya ait olacağı konusunda uyarıda bulundu.

SPK, 131 Fonun Tasfiye Süresini 6 Aya Uzattı

SPK’nın süre uzatma kararı, Tera Portföy, A1 Capital Portföy, Atlas Portföy, Bulls Portföy, Hedef Portföy, Pardus Portföy ve Pusula Portföy tarafından kurulan ve tasfiye kapsamına alınan fonları kapsıyor. Kurul, 17 Eylül’de aldığı ilk kararla söz konusu fonların tasfiye süreçlerinin yürütülmesi için Türkiye İş Bankası ve Ziraat Bankası’nı yetkilendirmişti. Son düzenlemeyle birlikte bankalara tanınan azami süre altı aya çıkarılmış oldu.

Tasfiye sürecinde temel amaç, fonların portföylerinde bulunan varlıkların piyasa koşulları ve likidite durumu dikkate alınarak nakde dönüştürülmesi ve elde edilen tutarın yatırımcılara katılma payları oranında ödenmesi olarak belirleniyor. Sürenin uzatılması, fonlardaki varlıkların kısa süre içerisinde ve piyasa derinliğini olumsuz etkileyecek şekilde satılmasının önüne geçilmesi açısından önem taşıyor. Özellikle likiditesi düşük varlıkların bulunduğu portföylerde, büyük miktarlı satışların kısa bir zaman dilimine sıkıştırılması fiyatlar üzerinde ek baskı oluşturabileceğinden, daha uzun bir tasfiye takvimi uygulanması hedefleniyor.

Tera Portföy tarafında ise şirketin kurucusu olduğu altı yatırım fonunun tasfiye sürecinin başlatılacağı açıklanmış ve Türkiye İş Bankası ilgili fonlar için portföy saklayıcısı olarak görevlendirilmişti. Tasfiye kapsamında fon varlıklarının nakde dönüştürülmesi ve ardından yatırımcılara ödeme yapılması öngörülüyor.

SPK’nın son kararı, yatırımcıların fonlardaki varlıklarının tasfiyesinin üç aylık süre içinde tamamlanmasının zorunlu olmadığı anlamına geliyor. Bununla birlikte altı ay otomatik olarak beklenecek bir süre olarak belirlenmiş değil. Kurulun açıklamasına göre süreç, piyasa koşullarının uygun olması halinde daha erken tamamlanabilecek.

Bitcoin ETF’lerine 2026’nın En Büyük Günlük Girişi

ABD’de işlem gören spot Bitcoin borsa yatırım fonlarına (ETF) 21 Eylül Pazartesi günü yaklaşık 999 milyon dolarlık net giriş gerçekleşti. Böylece spot Bitcoin ETF’lerinde 2026’nın en yüksek günlük net para girişi kaydedilirken, ETF’lerin günlük bazdaki toplam net girişinde Ekim 2025’ten bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaşıldı.

Farside Investors verilerine dayanan piyasa raporlarına göre günlük giriş yaklaşık 998,9 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Söz konusu girişte en büyük pay BlackRock’ın iShares Bitcoin Trust (IBIT) fonuna ait oldu. IBIT’e yaklaşık 381 milyon dolar giriş gerçekleşirken, onu yaklaşık 289 milyon dolarla ARK 21Shares Bitcoin ETF ve yaklaşık 239 milyon dolarla Fidelity’nin FBTC fonu izledi. Morgan Stanley, Bitwise ve Grayscale tarafından yönetilen bazı spot Bitcoin ETF’lerinde de net giriş kaydedildi.

Pazartesi günkü güçlü giriş, spot Bitcoin ETF’lerinde art arda üçüncü işlem gününde görülen net para girişinin devamı niteliğinde oldu. Son üç işlem günündeki toplam net girişin yaklaşık 1,6 milyar dolara ulaştığı bildirildi. ETF’lerdeki hareketlilik aynı zamanda Bitcoin fiyatındaki yükselişle birlikte gerçekleşti. Bitcoin, 21 Eylül’de 86.000 dolar seviyesinin üzerine çıktı ve gün içerisinde yaklaşık 86.516 dolardan işlem gördü.

ETF girişlerindeki bu hareketlilik, ABD’deki spot Bitcoin ürünlerinin kurumsal ve geleneksel finans kanallarından Bitcoin’e erişimdeki rolünü de yeniden gündeme taşıdı. Spot ETF’ler doğrudan Bitcoin fiyatını takip etmeyi amaçlayan ürünler olduğundan, fonlara yönelik net girişler piyasa katılımcıları tarafından Bitcoin’e yönelik talebin göstergelerinden biri olarak takip ediliyor. Bununla birlikte ETF girişlerinin tek başına Bitcoin fiyatının gelecekteki yönünü belirlediği sonucuna varmak mümkün değil; makroekonomik koşullar, faiz beklentileri, risk iştahı ve kripto piyasasındaki diğer sermaye hareketleri de fiyat üzerinde etkili olabiliyor.

Galaxy Research verilerine göre bu güçlü girişin ardından ABD spot Bitcoin ETF’lerinin 2026 yılındaki toplam net akışı yeniden pozitife döndü. Böylece yıl içerisinde yaşanan önceki çıkışların ardından ETF piyasasında net bazda toparlanma görüldü.

Strategy, 950 Bitcoin Daha Satın Aldı

Bu alımla birlikte Strategy’nin toplam Bitcoin varlığı 846.000 BTC’ye yükseldi. Şirketin açıklamasına göre bu Bitcoin’lerin toplam satın alma maliyeti, ücret ve giderler dahil yaklaşık 63,8 milyar dolar seviyesinde bulunuyor. Böylece şirketin toplam Bitcoin varlıklarının ortalama maliyeti Bitcoin başına yaklaşık 75.416 dolar oldu.

950 Bitcoin’lik son alım, Strategy’nin bir süre Bitcoin alımlarına ara vermesinin ardından geldi. Şirketin bu son satın alımı ABD doları nakit rezervi kullanılarak gerçekleştirdiği bildirildi. Aynı hafta Strategy, kendi STRC imtiyazlı hisselerinden yaklaşık 1,77 milyon adet geri satın almak için de yaklaşık 174 milyon dolar harcadı. Şirket ayrıca aynı dönemde imtiyazlı hisselerinin temettü ödemeleri ve mevcut borçlarının faiz ödemeleri için 57,4 milyon dolarlık USD rezervi kullandı.

Strategy’nin 20 Eylül itibarıyla yaklaşık 5,04 milyar dolarlık USD Rezervi ve 1,05 milyar dolarlık nakit tuttuğu belirtildi. Şirketin Bitcoin varlığı, Bitcoin’in 21 milyonluk maksimum arzının yüzde 4’ünden fazlasına karşılık geliyor.

Son satın alımın zamanlaması da dikkat çekti. Strategy’nin Bitcoin alımıyla birlikte Bitcoin fiyatı 21 Eylül’de 86.000 dolar seviyesini aşarken, şirket hisselerinde de yükseliş görüldü. Ancak Strategy’nin hisse performansı yalnızca Bitcoin fiyatına değil, şirketin finansman yapısına, sermaye artırımlarına, borçlarına ve piyasanın şirketin Bitcoin varlıklarına biçtiği değere de bağlı bulunuyor.

Strategy’nin Bitcoin alım modeli, şirketi geleneksel bir şirket hazinesinden farklı bir konuma taşıyor. Şirket, sermaye piyasalarından sağladığı kaynakların yanı sıra nakit rezervlerini de Bitcoin alımlarında kullanıyor. Bu nedenle her yeni alım, şirketin toplam Bitcoin varlığını artırırken aynı zamanda Bitcoin fiyatındaki hareketlerin şirket bilançosu ve hisse fiyatı üzerindeki etkisini de gündemde tutuyor.

Rusya’da 20 Milyon Kişinin 44 Milyar Dolarlık Kripto Varlığı Var

Rusya Maliye Bakan Yardımcısı Ivan Chebeskov, ülkede yaklaşık 20 milyon kişinin kripto para kullandığını ve Rus vatandaşlarının kripto varlıklardaki toplam yatırımlarının yaklaşık 3,7 trilyon rubleye, yani yaklaşık 44 milyar dolaraulaştığını açıkladı. Açıklama, Rusya’nın kripto piyasasını daha kapsamlı bir düzenleyici çerçeveye dahil etmeye çalıştığı dönemde geldi.

Chebeskov’un verdiği bilgilere göre Rusya’daki günlük kripto para işlem hacmi de yaklaşık 50 milyar ruble, yani yaklaşık 595 milyon dolar seviyesinde bulunuyor. Bu rakamlar, kripto varlıkların ülkedeki finansal faaliyetler içerisinde kayda değer bir büyüklüğe ulaştığını gösteriyor.

Rusya’da kripto varlıkların kullanımına ilişkin yeni düzenleyici çerçeve de eylül ayında yürürlüğe girdi. Rusya Merkez Bankası’nın açıklamasına göre 2026’nın 1 Eylül’ünden itibaren kripto varlıkların dolaşımına ilişkin yeni düzenlemeler uygulanmaya başladı. Düzenlenmiş yapı içerisinde kripto borsaları ve dijital varlıkların haklarını kaydeden özel kuruluşların yer alması öngörülüyor. Nitelikli olmayan yatırımcılar belirli koşullar altında en likit kripto varlıkları bir aracı üzerinden yıllık 300.000 rubleye kadar satın alabilecek. Nitelikli yatırımcılar için ise daha geniş işlem imkanı tanınıyor.

Ancak Rus yetkililerin son açıklamalarında özellikle yabancı stablecoin’lerin oluşturabileceği risklere dikkat çekildi. Chebeskov, USDT ve USDC gibi yabancı ihraççılara ait stablecoin’lerin ihraççı tarafından dondurulması halinde ortaya çıkabilecek kayıpların yatırımcı tarafından üstlenilebileceğini belirtti. Rusya’daki yerel saklama kuruluşlarının, kendi kontrolleri dışında gerçekleşen ve yabancı stablecoin ihraççılarının aldığı kararlardan kaynaklanan kayıpları karşılamayacağı ifade edildi.

Bu açıklamanın arkasındaki temel konu, stablecoin’lerin yalnızca fiyat istikrarı değil, aynı zamanda ihraççı ve saklama riski taşıması. Örneğin USDT veya USDC gibi bir stablecoin’in belirli bir adresi dondurması durumunda, token blockchain üzerinde mevcut olmaya devam etse bile sahibi bu varlığı transfer edemeyebilir. Rus yetkililer de özellikle yabancı ihraççılar tarafından gerçekleştirilebilecek bu tür işlemlerin Rusya’nın yerel düzenleyici veya saklama mekanizmalarının kontrolü dışında kalabileceğine işaret ediyor.

Dolayısıyla Rusya’nın yeni yaklaşımı yalnızca kripto para işlemlerinin vergilendirilmesi veya raporlanmasıyla sınırlı değil. Ülke aynı zamanda vatandaşların yurt dışında gerçekleştirdiği kripto işlemlerinin Federal Vergi Servisi’ne bildirilmesini öngören bir sistem oluşturuyor. Chebeskov, Rusya’da vergi mükellefi olan kişilerin ülkenin düzenlenmiş kripto çerçevesi dışında, yurt dışında gerçekleştirdikleri işlemleri vergi idaresine bildirmeleri gerekeceğini söyledi.

Bu gelişmeler, Rusya’nın kripto piyasasını tamamen yasaklamak yerine düzenlenmiş aracılar, raporlama yükümlülükleri ve yatırımcı sınıflandırması üzerinden kontrol altına almaya çalıştığını gösteriyor. Aynı zamanda yaklaşık 44 milyar dolarlık kripto varlığın bulunması, düzenlemelerin yalnızca yeni yatırımcıları değil, halihazırda piyasada bulunan geniş bir kullanıcı kitlesini de ilgilendirdiğini ortaya koyuyor.